اصلی سؤزونو موختصر ائله ییب دئدی: - کرم، بوردا اوتوروب آغلاماقدان بیر شئی چیخماز. یا بودو کی، سن دور تک گئت، یا دا کی، هر ایکیمیز گئدک پاشانین یانینا، اؤز عرضیمیزی اونا یئتیرک. کرم دئدی: - پاشادان منیم عاغلیم هئچ بیر شئی کسمیر. اینانمیرام او آتانی قویوب، بیزه قولاق آسا. اصلی دئدی: اول باشدان سنین عاغلیق اولسایدی. قاچیرتمازدین بدویلاری، قوشلاری. اویماز ایدین سن کئشیشین فعلینه، اغلار قویماز ایدین تای-توشلاری.

سن خان اوغلو اؤز یئرینده قالسایدین، گنجهگؤزه لی نین بیرین آلسایدین، اونون قاداسینی جانا سالسایدین، ایندی چکدیرمزدین اینجه دیشلری.

اصلی دئیر: من آغلارام اورکدن، قورتارمادیق کئشیش قوران کلکدن، شیکایت ائیلرم قانلی فلکدن، یازی یازان یازیب، بئله ایشلری.

اصلی سؤزونو قورتاردی، تله سیک او بیری اوتاغا کئچمک ایسته ییردی کی، کرم اونو گئدن گؤروب دئدی:

دؤن برییه حالاللاشاق، آیریلاق، بیر بری دؤن، قوربان یارا، اصلی خان! مئهتر اوللام، سیلووونو چکرم، وارا-وارا هر دییارا، اصلی خان! مجنون کیمی بو چؤللره وارماسام،

 جفاکئش باغبانام، گولون درمه سه م،     

اخشام-صاباح گول اوزونو گؤرمه سه م، اولاجاقدی گونوم قارا، اصلی خان! کرم دئیر: مننن سئیره وارمازلار، بننا اولوب، سینیق کؤنلوم هؤرمزلر، یقیندی کی، سنی منه وئرمزلر، کیم ائیلر دردیمه چارا، اصلی خان! اصلی خان بیر کاغیذ یازیب، کرمه وئردی، دئدی: - پاشانین بیر وزیری وار. چوخ عدالتلی، عاغیللی بیر آدامدی. آل، بو کاغیذی ساخلا، ایشدی، اگر سنی توتوب ائلسه لر، وئررسن هامان وزیره. کرم کاغیذی آلیب چؤله چیخان کیمی گؤردو کی، صوفی اونو گؤزله ییر. گؤروشدولر، اؤپوشدولر، قارانلیق قوووشوردو دئیین داها پاشانین یانینا گئتمه دیلر. صوفی اونو گؤتوروب گلدی منزیلینه. گئجه کرم نه قدر ائله دیسه یاتا بیلمه دی. آخیردا دوروب چیخدی باییرا. باخدی کی، کاروانقیران اولدوزا گؤیون اورتاسینا قالخیب، ائله بیل سحردی. الدی، گؤرک کاروانقیران اولدوزا نه دئدی: صوبح اولدو، دردلیلر یاتماز، دؤنه، کاروانقیران دؤنه! عشق آتشی سردن گئتمز، دؤنه، کاروانقیران دؤنه! بارماغیندا قیزیل اوزوک، قولوندا قیزیل بیلرزیک، بوینون اَیمیش قیزا یازیق، دؤنه، کاروانقیران دؤنه! سنه کاروانقیران دئرلر، یارا ایلقار وئرن دئرلر، منه دردلی کرم دئرلر، دؤنه، کاروانقیران دؤنه! بو دمده صوفی چیخدی چؤله. کرم صوفییه دئدی:

- صوفی له له، گل گئدک، اصلی خانین اولدوغو ائوین باجاسینا چیخاق، گؤرک اصلی خان نه ائله ییر. هئچ اولماسا اونون اوزونو گؤروم. هر ایکیسی بیر-بیرینه قوشولوب، اصلی خانین یاتدیغی ائوین باجاسینا گلدیلر. کرم باجادان باخیب، گؤردو کی، اصلی خان یاتیب. اورگی قوبار ائله دی، آلدی سازی: گاه گئدیرم، گاه گلیرم باجایا، اویان، اصلیم، اوزده خالین سئودیگیم! کاروانقیران گلدی چیخدی اوجایا، اویان، اصلیم، اوزده خالین سئودیگیم!

من گزمیشم آلچاق ایله اوجانی، یار یولوندا فدا قیللام بو جانی، نئجه دؤزوم من بو اوزون گئجه نی؟ اویان، اصلیم، اوزده خالین سئودیگیم!

سحر اولدو، قالاخ بوردا نه ائدک؟ خنجرالیب، باغریم باشین بیز دیدک، صوفی له له منه دئییر، دور گئدک، اویان، اصلیم، اوزده خالین سئودیگیم!

کسدیرئیدیم یاسدیغی نین یانینی، بیر توتایدیم کیپریگی نین سانینی، نه تاپیبسان کور یوخونون کانینی؟ اویان، اصلیم، اوزده خالین سئودیگیم!

کرمم، ماییلم آلا گؤزونه، شکر صؤحبتینه، شیرین سؤزونه، ساتینمی آلدین سن یوخونو اؤزونه؟ اویان، اصلیم، اوزده خالین سئودیگیم! دئمه فرراشلار اونلاری پوسورموشلار. او ساعات هر طرفدن تؤکولوب اونلاری توتدولار، قوللارینی برک-برک باغلاییب، پاشانین یانینا آپاردیلار. کرم احوالی بئله گؤروب، آلدی، گؤرک نه دئدی:

مدد، مدد اصلیم، سنین الیننن، اؤلدورمکدن غئیری کار بیزه نئیلر؟! بیز کی، تا کئچمیشیک جان ایله سردن، ایندی ناموس ایله آر بیزه نئیلر؟!

اصلی خانین آتشیله سؤیلرم، ائنیب عشقین دریاسینی بویلارام، گئجه-گوندوز قمله، آهلا اوینارام، ایندی بوران، چووغون، قار بیزه نئیلر؟! شاهینی گزدیرر بیلر قولوندا، قوشلاری سییردر ساغی-سولوندا، روزی-شب دورموشام حاقین یولوندا، کمنددیر بوینومدا، دار بیزه نئیلر؟! عشقه اویوب اسل-نسبی دانمیشام، سئیراغیبین حیله سینی قانمیشام. من کرمم، عشق اودونا یانمیشام، جهننمه گیرسک، نار بیزه نئیلر؟! پاشا کرمدن سوروشدو: - سن نییه کئشیشین قیزی نین باجاسینا چیخمیشدین؟ کرم آلدی سازی، گؤرک اونا نئجه جاواب وئردی: آی جاماات، منیم دردیم- بیر قم، بیر فیرقت، بیر هیجران. گؤزومو آچاندان گؤردوم بیر قم، بیر فیرقت، بیر هیجران. ایتیردیم اصلی خانیمی، موخننس ایچدی قانیمی، هر زامان عوذور جانیمی

بیر قم، بیر فیرقت، بیر هیجران. سسه دیمده یانان ناردی، منی عشقه سالان یاردی، چکدیجگیم آهو-زاردی، بیر قم، بیر فیرقت، بیر هیجران. سؤیله مکله دردیم بیتمز، نازلی یاریم موروت ائتمز، یارالی سینمدن گئتمز بیر قم، بیر فیرقت، بیر هیجران. کرم دئیر: قان-یاش تؤکوم، یار، قاپیندا بوینوم بوکوم، بزیرگانام، منیم یوکوم بیر قم، بیر فیرقت، بیر هیجران. پاشا دئدی: - آشیق، سن بیر موسلمان آدامسان، اصلی ائرمنی، اؤزو ده کئشیش قیزی. بیزیم دونیادا آیری بیر قیز سنین باشینا قحطدی؟ گل سن اوندان ال چک، آیری بیر قیز آل! پاشانین سؤزلریندن کرمین اورگی جؤوشه گلدی، سازی سینه سینه باسیب دئدی؛

آی هزرات، نئجه دئییم، من دؤنرم، کؤنول دؤنمز... بیر گؤزله دوشدو مئیلیم، من دؤنرم، کؤنول دؤنمز...

کهلیک کیمی چکیشلیدن، کؤکسو الوان ناخیشلیدان، بیر هارامی باخیشلیدان من دؤنرم، کؤنول دؤنمز... منه قاش اوینادیر نادان،

اؤلدوم گؤزوننن، قاشیننان، اصلی تک کئشیش قیزیننان من دؤنرم، کؤنول دؤنمز... یولوندا قویموشام سانی، دیدمنن آخیتدیم قانی، کرم سئودی اصلی خانی، من دؤنرم، کؤنول دؤنمز... پاشانین وزیری صوفینی چاغیریب، کرمین احوالاتینی اوندان سوروشدو. صوفی آلدی، گؤرک وزیره نه جاواب وئردی:

هئی آغالار، اوچ درد منی قوجالدیر:

 زولف دردی، خال دردی، بیر ده تئل دردی. 

من یازیغین مین گونونو بیر ائلر نادان دردی، خوریات دردی، فئعل دردی. ترک ائیله دی وطنینی، ائلینی، الیندن آلدیردی قونچا گولونو، کیمسه بیلمز بو قوربتده حالینی، باغچا دردی، وطن دردی، ائل دردی.

اچ کؤکسونو اوستونه بیر باغ تیکگیم، الوان-الوان چیچکلردن اکگیم، من بو دردین هانسی بیرین چکگیم؟- سوسن دردی، سونبول دردی، گول دردی.

 جوشقون دردیم سولار کیمی بولاندی،  

واردی گئتدی، قارلی داغلار دولاندی، درد باغلاییب قاپی-قاپی دیلندی، پالتار دردی، ابا دردی، شال دردی. یازیق اولدو، دوشدو دیلدن دیللره،

بولبول قونماز اولدو قونچا گوللره، اغلایا-آغلایا دوشدوک یوللارا، گلن دردی، کئچن دردی، یول دردی، صوفی دئیر: کرم اوزومه باخار، بو جانیمی عشقین اودونا یاخار، من بیلیرم، بو درد منی تئز ییخار،- اصلی دردی، کرم دردی، دیل دردی.

صوفی ساز ایله دئدیگی کیمی، سؤز ایله ده کرمین بوتون احوالاتینی دانیشدی. اوسته لیک اصلینین یازدیغی کاغیذی دا کرمدن آلیب، وئردی وزیره. وزیر باخدی کی، اصلی یازیب:

 «کرمه رحمین گلسین. او منه عاشیقدی، من ده اونا. آتام بیزه ظولم ائله ییر». وزیر 

ایشی بئله گؤرنده پاشایا دئدی: - پاشام، کرم حاق آشیغیدی. بیز گرک اصلینی کئشیشدن آلیب اونا وئرک. کئشیش داد-فریاد ائله دی کی: - کرم حاق آشیغی-زاد دئییل. پاشا دئدی: - بیز اونون حاق آشیغی اولوب-اولمادیغینی یوخلاریق. پاشانین هوسنییه آدلی چوخ عاغیللی بیر باجیسی وار ایدی. چاغیریب احوالاتی اونا سؤیله دی. هوسنییه دئدی:

- من بو ساعات اونو یوخلارام. هوسنییه خانیم بیر دسته قیزین هامیسینا بیر جوره پالتار گئییندیریب، یاز باغچاسینا گتیردی. اصلینی ده بو قیزلارین ایچینه سالیب، کرمدن سوروشدو: - دئ گؤروم، اصلی بو ساعات هارادادی؟ - کرمه بیان اولدو کی، اصلی باغدادی، اؤزو ده قیزلاردان خئیلی آرالی، ملول- محزون دایانیب. آلدی، گؤرک هوسنییه خانیما نه جاواب وئردی:

خان اصلیم باغچا ایچینده گزر زاواللی، زاواللی... قارشیمیزدا آلا گؤزون سوزر زاواللی، زاواللی... قاشلاری بنزر کامانا،

اشیغین ائیلر دیوانا،

 زولفلرینی یانا-یانا  

چؤزر زاواللی، زاواللی...

هئی آغالار، هئی بیلر، کرم غئیری یاری نئیلر؟! گؤرن بیزدن نئچون ائیلر هزر زاواللی، زاواللی؟

کرمدی عشقینه یانان، اولموشوق دیللرده داستان؛ اشیغین قتلینه فرمان یازار زاواللی، زاواللی...

هوسنییه خانیم دئدی: - اصلینین هارادا اولدوغونو بیلدین. ایندی سنین گؤزلرینی باغلایاجاغام، آلتی قیز گتیریب قاباغیندان کئچیرجیم. هامیسی بیر بویدا، بیر لیباسدا، اوزلری ده اؤرتولو. اگر اونلاری دا تانیسان دوغرودان دا حاق آشیغیسان. بیر بویدا، بیر بوخوندا، بیر گئییمده آلتی اوزو بوروکلو قیز گتیردیلر. کرم الدی، گؤرک قیزلاری نه جور نیشان وئردی: التی قیزین بیری بانی، التی قیزلار، آلتی قیزلار! بیزه محبتین هانی؟ التی قیزلار، آلتی قیزلار! التی قیزین بیری اینجی، گؤزللیکده لاپ بیرینجی، قوینوندا ایکی تورونجو، التی قیزلار، آلتی قیزلار! التی قیزین بیری پوسته، دردیننن اولموشام خسته؛

قوی قدمین سینم اوسته، التی قیزلار، آلتی قیزلار! التی قیزین بیری جئیران، اولوم گؤزلرینه هئیران؛ سیزله کاش سوریدیم دؤوران. التی قیزلار، آلتی قیزلار! التی قیزین بیری خدجه، قددی الیف، بئلی اینجه، گؤزل گؤرمه میشم سنجه، التی قیزلار، آلتی قیزلار! التی قیزین بیری بسدی، گؤزلری جانیمین قصدی، بو دردلر کرمه بسدی، التی قیزلار، آلتی قیزلار! هوسنییه خانیم دئدی: - آفرین! سن دوغرودان دا حاق آشیغی ایمیشسن. ایندی قیزین اوزونده اولان نیشانلاری دئ، سندن ال چکیم. الدی کرم، گؤرک اصلینین اوزونده اولان خاللارا نئجه قییمت وئردی: ای هزرات، بیلین، اصلی خانیمین اوزونده خاللاری نازینان گلیر. بیر خالی الیفدی، بیر خالی بئیدی، بیر خالی دفتره یازینان گلیر. بیر خالی هئیوادی، گلمز ایرنگه، بیر خالی ایرانی سالیبدی لنگه، بیر خالی ائلچیدی، گئدر فیرنگه، بیر خالی صؤحبتو سازینان گلیر.

بیر خالی یاخشیدی، بیر خالی یامان، بیر خالی کؤنلومه سالیبدی گومان، بیر خالی بولوددو، بیر خالی دومان، بیر خالی داغلارا آیازنان گلیر. بیر خالی بززازدی، رومون قئیصری، بیر خالی ایچیبدی آبی-کؤوسری، بیر خالی عاغلیمی ائدیب سرسری، بیر خالی آغ اوزه دوزولن گلیر. کرمه گلیبدی تمیزلیک، پاکلیق، تانرییا گلیبدی یالنیزلیق، تکلیک؛ قاتاردان آیریلمیش آی گؤزل ککلیک، خان اوغلو اوستونه بازینان گلیر . کرم سؤزونو قورتاردی، دوز گلیب دایاندی اصلینین قاباغیندا. هوسنییه خانیم دئدی: - آشیق، قیز تانیماقدا ماهیرسن. ایندی بیر ایشی میز قالیب. بو گون سحر بورادا بیر قریب اؤلوب. یویوبلار، کفنلیگیبلر، قالیب باسدیرماغی. گئدک اونا بیر ناماز قیل، تورپاغا تاپشیراق، سونرا سنین تویونو ائلیک. کرم دئدی: - باش اوسته! هوسنییه خانیم فرراشلارا امر ائله دی کی، کرمی قبریستانا آپارسینلار. ائله کی، کره می آپاردیلار، هوسنییه خانیم پاشایا دئدی: - اؤلوب ائله ین یوخدو. بو منیم آخیرینجی سیناغیمدی. بیر دیری آدامی کفنه توتدوروب، تابوتا قویدورموشام. دورون، سیز ده گئدک. اگر بو بیلسه کی، کفنده کی اؤلو دئییل، تای حاق آشیغی اولماغینا هئچ کسین سؤزو اولا بیلمز. هامی هوسنییه خانیمین بو تدبیرینه آفرین دئییب، آیاغا قالخدیلار، قبریستانا طرف یولا دوشدولر. ائله کی، گلیب چاتدیلار، کرم جنازه یه باخیب سوروشدو: - دئییرسینیز کی، من ناماز قیلمالییام. آنجاق بیلمیرم اؤلو نامازی قیلیم، یا دیری نامازی؟ پاشا قصدن اؤزونو غضبلی گؤستریب دئدی:

- بو نه سؤزدو؟ کرم دئدی: - بو او دئین سؤزدو کی، کفنده کیهله اؤلمه ییب، دیریدی. هوسنییه خانیم یئریندن دیک قالخیب دئدی: - آفرین سنه، آشیق! داها منیم سنه سؤزوم یوخدو. سن دوغرودان دا حاق آشیغی ایمیشسن. قوی هامی بیلسین کی، کفنده کیدوغرودان دا اؤلو دئییل، دیریدی. پاشا کئشیشه دئدی: - کئشیش، گؤرورسن کی، بو دوغرودان دا حاق آشیغیدی. سن گل قیزی وئر بونا. کئشیش دئدی: - منیم اونا وئریله سی قیزیم یوخدو. کئشیش بئله دئینده وزیر ایره لی یئریگیب دئدی: - کئشیش، بودو، قیزین اؤزو ده منه یازیب کی، اونلار بیر-بیرینی سئویرلر. اگر قیز گلیب سنین اوزونه دورسا، نتیجه سی چوخ پیس اولاجاق. سن گل، قیزی وئر کرمه. کئشیش چار-ناچار راضی اولوب دئدی: - یاخشی، آنجاق منه اوچ گون مؤهلت وئرین کی، حاضیرلیق گؤروم. پاشا راضیلاشیب، کئشیشه اوچ گون مؤهلت وئردی. ایندی جاماات هامی تویو گؤزله مکده، کرمله صوفی ده سئوینمکده اولسونلار، ائشیت کئشیشدن. کئشیش ائوینه گلیب، هامینی یوخویا وئردی، گئجه یاری آغیردان، یونگولدن گؤتوروب یولا دوشدو، آستا قاچان نامرددی. سحر آچیلدی، گؤردولر کئشیش قاچیب. پاشا اونون دالینسا آتلی سالدی. چوخ گزیب دولاندیلار، تاپمادیلار کی، تاپمادیلار. کرم حالال-هوممت ائلیگیب، صوفی ایله یولا دوشدو. سحر یئلی اسیردی. کرم آلدی سازی، سحر یئلیننن گؤرک نه سیفاریش ائلیگیر: اگر گئدر اولسان بیزیم ائللره، سنه بیر سؤزوم وار، دور، سحر یئلی! منیم سالامیمی تئز یئتیر یارا، بو گون خان اصلیمی گؤر، سحر یئلی! قاباق گئدیب اسمه زولفون تئلینه، نظر قیل رویینده بیر جوفت خالینا، محبت نامه سین اؤزون الینه،

بیر تنها یئرده تاپ، وئر سحر یئلی! کرم دئیر: بوردا قویساق سازلاری، خاطیریمه دوشدو شیرین سؤزلری، قارادی قاشلاری، آلا گؤزلری، سن ده مورادینا ایر، سحر یئلی! شهرلر، کندلر کئچدیلر، سالیم-سوراق ائله دیلر، اؤیرندیلر کی، کئشیش حلب شهرینه گئدیب. گونه بیر منزیل، طئییی-معنازیل، آز گئتدیلر، چوخ دایاندیلار، چوخ گئتدیلر، آز دایاندیلار، گونلرین بیرینده گلیب حلب شهرینه چاتدیلار. شهر بؤیوک، بونلار نابلد. اؤزلری ده یورولوب الدن دوشموشدولر. بیر باغین کناریندا اوتوردولار. کرمین عشقی یئنه ده سؤوشه گلدی. سازی کؤینکدن چیخاریب سینه سینه باسدی، آهسته-آهسته دئمه یه باشلادی: گیزلی سئودا چکیب، عشقه دوشنلر، بیر گون اولار هلبت عیانا چیخار. چکه لیم مؤحنتی صبر ایله، کؤنول، گؤرک بونون سونو نه یانا چیخار. فرهاد شیرین اوچون دلدی قایانی، مجنون لئیلی اوچون گزدی سهرانی، کرم اصلی دئییب گزر دونیانی، اشیق اؤز عشقینه مردانا چیخار. قارادی قاشلاری، گؤزو دولایی، یاخشی طبیب گرک وئرسین داوایی، اختارسالار هر طرفدن دونیایی، بئله آشیق آنجاق بیر دنه چیخار. بیزه بئله ایمیش تقدیرین ایشی. اخیتدی گؤزومدن قان ایله یاشی، الدی بو کرمی عشقین آتشی، بو سئودانین سونو عوریانا چیخار.

بو باغ کیمین اولا، کیمین اولمایا؟ هلب پاشاسی نین دارغاسی گولخانین. دئمه کرم اوخویاندا گولخان بیر کناردا دایانیب قولاق آسیرمیش. کرمین اوخوماغی اونون چوخ خوشونا گلدی. یاخینا گئدیب باخدی کی، بو آشیق کیمدیسه چوخ دردلی آداما اوخشاییر. سوروشدو: - آشیق، کیمسن، هارالیسان، دردین ندی؟ صوفی کرمین باشینا گله نی گولخانا ناغیل ائله دی. گولخان دئدی: - آشیق، فیکیر ائلمه، هامان کئشیش عاییلهسی ایله برابر بورادادی. من سنی سئوگیلینه چاتدیرارام. گولخان بونو دئییب، بیر قاری چاغیردی. قارییا چوخلو پول وئریب دئدی: - گئدرسن فیلان ائوه. اورایا تزه بیر کئشیش گلیب. او کئشیشین اصلی آدیندا بیر قیزی وار... قاری دئدی: - تانیییرام، سن سؤزونو دئ! گولخان دئدی: - باخ، بو اوغلانی کی، گؤرورسن، هامان قیزین بوتاسیدی. آتاسی قیزی بونا وئرمک ایستمه ییب، قاچیب بورا گلیب. بو دا قیزی آختارا-آختارا گلیب چیخیب بورایا. ایندی سن گرک بونون گلمگینی قیزا خبر وئره سن. قاری پولو آلدی. «باش اوست»، - دئییب دوزلدی یولا. بو قاری ایمانلی ایپک قاری ایدی. یولدا فیکیرلشدی کی، بلکه بوردا حیله -مییله وار. یاخشیسی بودو کی، قوی قاباقسا اؤیره نیم، گؤروم قیز دوغرودان دا اوغلانی سئویر، یا یوخ.

 غرض قاری گئدیب چاتدی اصلی اولان ائوه. باخدی کی، اصلی پنجره نین قاباغیندا 

اوتوروب، باهار بولودو کیمی گؤزلریننن یاش آخیدیر. قاری سالام وئریب، علئیک آلاندان سونرا اوتوردو، باشلادی اوردان-بوردان صؤحبته. یاواش-یاواش گلیب چیخدی مطلب اوستونه. اصلی آچیب بوتون احوالاتی قارییا دانیشدی. قاری اونو سیناماق اوچون قصدن باشلادی اؤیود-نصیحت ائلمه یه کی: - نه ایسته ییرسن اوننان؟ او، موسلمان، سن ائرمنی. اوندان ال چک، گل سنی گؤزل بیر اوغلانا وئریم. اصلی قاریدان بو سؤزلری ائشیتجک ساچلاریننان اوچ تئل آییریب، سینه ساز ائله دی، آلدی، گؤرک نه دئدی: قاری ننه، گل ائیله مه مذمت،

بولبولوم وار، گولشه نیم وار، گولوم وار.

 زالیم فلک وئریب دردین بولوننان،  

گؤیدن یئره اولوب، یامان زولوم وار. اغ اوستوننن باغلامیشام قارامی،

 طبیب سنسن، گل تئز باغلا یارامی،  

گؤزو یاشلی قویوب گلدیم کره می، یار یانیندا کاساد اولان دیلیم وار.

اصلییم، امگیم گئتدی بادلارا، الیشدیم، توتوشدوم، یاندیم اودلارا، قورخوم بودو، ملیک وئرسین یادلارا، سئوگیلیمدن آیری دوشن الیم وار.

قاری دئدی: - قیزیم، من سنی سیناییردیم. ایندی سنی کرمله باغچادا گؤروشدورسم راضی اولارسانمی؟ اصلی خان بو سؤزو ائشیدن کیمی گؤز یاشینی تؤکوب دئدی: - آمان ننه، دئ گؤروم، کرم هارادادی؟ قاری کرمین یئرینی اونا سؤیله ییب گئری قاییتدی، بو سؤزلری گولخانا سؤیله دی. گولخانلا کرم باغچایا گئتدیلر. قاری دا قاییدیب اصلی خانا خبر وئردی. اصلی خان اناسی نین یانینا گلیب دئدی: - آنا، اورگیم داریخیر، ایذن وئر، باغا چیخیم. اناسی اونا ایذن وئریب دئدی: - قیزیم، آنجاق چوخ لنگیمه، آتان گه لر، داعوا ائدر. قاری اصلی ایله وعده یئرینه گلمکده اولسون، ائشیت کرمدن. کرم بیر ده باخدی کی، اصلی قاری ایله گلیر. او، کرمی گؤردو، آما اونو باغبانا اوخشاتدی. چونکی کرم باغبانین بئلینه سؤیکه نیب دایانمیشدی. اصلی دؤنوب، باغین او بیری طرفینه گئتمک ایسته ینده کرم دئدی: ایلار، ایللر هسرتینی چکدیگیم، اوزو دؤنموش بیوفا یار، بئله باخ! گؤزللره سرخوش گزمک آر دئییل،

اسیلیبدی گوموش کمر بئله، باخ! اوخودوم الیفی، یئتدیم یاسینه، شوخ ممه لر خوب یاراشیر یا سینه، کامیل اووچو بره سینه یا سینه،

 رنجبرینم، دایانمیشام بئله، باخ!  

کرم دئیر؛ کام آلمادیم دونیادا، صفا چکدیم، عؤمور وئردیم من بادا. مجنون کیمی دولانیرام دونیادا، قوجالمیشام، پیران اولدوم بئله، باخ! اصلی دؤنوب کرمی گؤردو. سئویندیگیننن دونوب یئریندسه قالدی. کرم باخدی کی، اصلی باشدان-آیاغا قارا گئیینیب. سازی دؤشونه باسیب دئدی: اول باهار، یاز آیلاری گلنده الایدیم، گئدیدیم باغلارا سنی. جومله قوشلار مورادینی آلاندا قالدیرایدیم یاشیل داغلارا سنی. جامالین خوبلوغو مات ائلر ماهی، گؤیلره دایانیر آشیغین آهی، گئیین آل-یاشیلی، گئیمه سییاهی، حاق نصیب ائیله سین آغلارا سنی. دردلی کرم دئیر: گئرچکدی سؤزوم، بو ملول کؤنلومو شاد ائلر اوزون، قیزاریب آلمالار، دینده اوزوم ائندیریدیم یاشیل باغلارا سنی. سن دئمه بو گون هلب پاشاسی گزمه یه چیخیبمیش. یولو بورادان دوشدو. باخدی کی، دارغانین باغیندا بیر جاوان اوغلان دردلی-دردلی اوخویور، بیر قیز دا قولاق

اسیر. بو، پاشایا توخوندو. آتینی سوردو دوز باغین ایچینه. اصلی آدام گلدیگینی گؤرجک، ایشین اوستو آچیلماسین دئیه، قاچیب گئتدی. پاشا آلدی کرمین باشی نین اوستونو، دئدی: - دئ گؤروم کیمسن؟ بورادا نه قاییریرسان؟ کرم دینمه دی. پاشا بیر ده سوروشدو. کرم یئنه ده جاواب وئرمه دی. پاشا بیر ده غضبله سوروشاندا سازی سینه سینه میندیریب دئدی: شیکایتیم واردی چرخی-فلکدن،

 زالیم فلک اَیدی، بوکدو بئلیمی. 

ازل بولبول کیمی فریاد ائدرکن، ایندی لال ائیله دی شیرین دیلیمی.

یاندی جیگریم، دؤندو بوریانا، اخدی چئشمیم یاشی، دؤندو عوممانا، گتیردیلر منی اولو دیوانا، باغلادیلار آیاغیمی، الیمی.

دردلی کرم قویدو باشی قادایا، یار ایله گئتمه دی خلوت اودایا، چوخ شوکورلر اولسون باری-خودایا، گؤزوم ایله گؤردوم اصلی یاریمی.

پاشا دیقتله قولاق آسیب گؤردو، یوخ، بوردا نه ایسه دئیه سن باشقا بیر مثله وار. دئدی: - آشیق، دئ گؤروم کیمسن؟ دردین ندی؟ کرم دینمه میش صوفی دئدی: - پاشا ساغ اولسون، بو، گنجهلی ضیاد خانین اوغلودو. نئچه ایلدی کی، کئشیشین قیزینا آشیقدی. اونون دالینجا دییار-دییار گزیر. آخیردا گلیب بوردا سئوگیلیسینی تاپیب. سئوگیلیسی ایله گؤروشمک ایسته ییردی کی، سیز گلیب چیخدینیز. پاشا سوروشدو: - قیز دا بونو ایسته ییرمی؟ صوفی دئدی: - بلی، سوروشا بیلرسینیز.

پاشا او ساعات بیر عدالت دیوانی قوروب، کئشیشی ده، قیزینی دا چاغیرتدیردی. قیزا دئدی: - قیزیم، سن بو اوغلانی سئویرسنمی؟ اصلی خان پاشانین آیاقلارینا ییخیلیب دئدی: - سنه قوربان اولوم، پاشا، بو منیم سئوگیلیمدی. آتام منی اونا وئرمه ییب، بیزی فراق اودونا یاندیریر. پاشا اوزونو کئشیشه توتوب دئدی: - نییه قیزینی اونا وئرمیرسن؟ کئشیش دئدی: - اولا، من ائرمنییم، او موسلمان. ایکینجی ده منیم قیزیم نیشانلیدی. پاشا دؤندو، اصلیدن سوروشدو کی: - قیزیم، سن نیشانلیمیسان؟ اصلی دئدی: - پاشا، منی بورادا اؤزلری گوجله بیر اوغلانا نیشان قویوبلار. آنجاق من کرمدن باشقاسینا گئتمه یه جیم. پاشا دئدی: - کئشیش، بونلارا ظولم ائتدیگین بسدی. گرک قیزی وئره سن اونا. کئشیش گؤردو آیری یول یوخدو، دئدی: - باش اوسته! منه اوچ گون مؤهلت وئر، حاضیرلیق گؤروم. جاماات یئربیئردن قیشقیردی کی: - مؤهلت وئرمه، یئنه ده قاچاجاق. پاشا دئدی: - یوخ، قاچماز. سونرا اوزونو کئشیشه توتوب دئدی: - اوچ گون اصلینی بورادا، اؤز قیزلاریمین یانیندا ساخلایاجاغام. گئت، حاضیرلاش. اوچ گوندن سونرا تویلو. هامی پاشانین بو تدبیرینی بیندی. حاضیرلیق باشلاندی. ایندی هامی تویا حاضیرلاشماقدا اولسون، ائشیت کئشیشدن. کئشیش چوخ حیله گر، اؤزو ده سِحریکار ایدی. تئز قیزا قیرمیزی خارادان بیر دون حاضیرلاتدی. دؤشونه تیلسیملی بند دویمه لر تیکدیردی. اوچونجو گون اصلینین یانینا گلیب، اؤز الیله دونو اونا گئیدیردی، سونرا دا دئدی:

- قیزیم، من چوخ شادام کی، سن اؤز مورادینا چاتدین. خوشباخت اول! آنجاق سننن آخیرینجی بیر خواهیشیم وار. بابالیم بوینونا، اگر بو دویمه لری اؤزون آچسان، قوی دویمه لری کرم آچسین. بلی، پاشانین امری ایله توی باشلاندی. قیرخ گون قیرخ گئجه چالدیلار، اوینادیلار، مجلیس کئچیردیلر، اصلینی کرمه وئردیلر. کرم گلین اوتاغینا گیریب گؤردو کی، اصلی خان آل خارایا بورونوب، اؤزونه ده یئتمیش یئددی قلم ایله بزک ووروب. کرم بو گؤزللیگی اصلی خاندا گؤرن کیم سازینی آلیب، گؤرک نه دئدی:

سئودیگیم باشدان آیاغا ال قیرمیزی گئیینیبدی. یاراشیر قددی-دالینا شال، قیرمیزی، گئیینیبدی. اتالیدی، آنالیدی، اؤردکلیدی، سونالیدی، قولاقلاری تانالیدی، لعل قیرمیزی گئیینیبدی. باده دولودو ایچمه یه، گول، فیدان، آغاج اکمه یه، واختی گلیبدی آچماغا، گول قیرمیزی گئیینیبدی. یاشا، سئودیجیگیم، یاشا، نه یازیلسا گه لر باشا، ال یاناقدا قوشا-قوشا، خال قیرمیزی گئیینیبدی. کرم دده گلدی سیزه، قدم باسدی ائوینیزه، مایل اولدو آلا گؤزه، ال قیرمیزی گئیینیبدی.

کرم سؤزونو تامام ائله ییب، اصلینین بوینونو قوجاقلادی. ایکی آشیق گؤروشوب، اؤپوشدولر. اصلی دئدی: - سان کرم، شوکور اولسون، چوخ صفادان سونرا آخیردا بیر-بیریمیزه چاتدیق. بلی آداملار داغیلیب گئتدیلر. اوتاقدا تکجه کرمله اصلی قالدی. اصلی دئدی: - کرم جان، آتام بابال سالیب کی، دونومون دویمه لرینی سن آچاسان. کرم ایره لی گلدی. نه قدر ائله دی دویمه لری آچا بیلمه دی. اصلی ده نه قدر چالیشدیسا دویمه لری آچا بیلمه دی. آلدی کرم، گؤرک دویمه لره نه دئدی: امان فلک، داد ائیلرم الیننن، اچیلسین اصلیدن دویمه، من اؤلدوم. اصلی خان عاغلییار، کرم آلیشار، اچیلسین اصلیدن دویمه، من اؤلدوم. اغالار آغاسی، شاهلارین شاهی، منه کؤمک اولسون گؤیلرین ماهی، ایمانسیز کئشیشین بودو متاهی، اچیلسین اصلیدن دویمه، من اؤلدوم. کرم بئله اوخویاندا اصلی نین یاخاسینداکی دویمه سی نین بیری آچیلدی. الدی کرم: کئشیش قاباغیمدا بیر قارا دومان، چاغیررام مؤولانی حالیمدی یامان. موشکوللری آچان پئیغمبر، ایمام، اچیلسین اصلیدن دویمه، من اؤلدوم. کرم بئله دئینده دویمه نین بیری ده آچیلدی. آما او بیری دویمه او ساعات باغلاندی. کرم آغلایا-آغلایا دئدی: اتان کئشیش، کیلسه لردن کندی وار. حیله گردی، بیلمک اولمور، فندی وار. بیر دویمه نین هشتاد سککیز بندی وار.

اچیلسین اصلیدن دویمه، من اؤلدوم. بئله دئینده دویمه لر آخیرا کیمی آچیلدی. بیر دویمه قالاندا یئنه باشا کیمی دویملندی. آلدی کرم، دئدی: باهار اولجاق، داغلار، قارین اریسین! کرم، عؤمرون بو قوربتده چوروسون! دویمه کسن زرگار، الین قوروسون! اچیلسین اصلیدن دویمه، من اؤلدوم. دویمه لر یئنه ده بیر دویمه قالاناجان آچیلدی. کرم بیر بند ده اوخودو کی، اخیرینجی بند آچیلسین. ایش ترسینه اولدو. سؤز قورتاران کیمی یئنه دویمه لر باشا قدر دویملندی. بئله-بئله دویمه لر آچیلدی، باغلاندی، آخیرینجی دویمه آچیلاندا بیر اود چیخیب کرمین سینه سینه دوشدو. کرم باشلادی یانماغا. اصلی داد فغان ائله ییب اغلاماغا، اؤزونو یئییب تؤکمه یه باشلادی. کرم اصلینی بئله گؤرنده آلدی، گؤرک یانا-یانا نه دئدی: گل، اصلیم، گل، گل آغلاما! یانیرام، اصلیم، یانیرام!..

 جییریم اوددا داغلاما، 

یانیرام، اصلیم، یانیرام!.. بیر آتش دوشدو جانیما، انام یوخ، گلسین یانیما، ائللر آغلاسین حالیما، یانیرام، اصلیم، یانیرام!.. چکدیجگیم دردله الم، مننن عیبرت آلسین عالم، بئله چالینیبدی قلم، یانیرام، اصلیم، یانیرام!.. کرمم، سؤیله نیر آدیم،

عرشه چیخیبدی فریادیم، الیمنن گئتدی مورادیم، یانیرام، اصلیم، یانیرام!.. الوو تپه دن دیرناغا کرمی بورودو. اصلینین داد فریادینا جاماات تؤکولوب گلدی. هامیدان قاباق اصلینین تای-توشلاری ایچرییه دولوشدولار. آنجاق کرمین آلووونو سؤندورمک مومکون اولمادی. تامام یانیب کول اولدو. اصلی پریشان ساچلارینی سینه ساز ائله ییب، گؤز یاشینی تؤکه-تؤکه گؤرک قیزلارا نه دئدی: باخین، قیزلار، منیم موشکول حالیما، یاندی کرم، سالدی منی بو درده. ایدی قامتیمی بوکدو بئلیمی یاندی کرم، سالدی منی بو درده... بیزه هاقدان بیر عینایت اولورمو. ماجرامیز خوش روایت اولورمو؟ محشرده گؤروشمک قیسمت اولورمو؟ یاندی کرم، سالدی منی بو درده... من اصلییم، ایتیرمیشم مردیمی، بولبول اوچوب، خار آلیبدی یوردومو، اچین مزارینی، گؤروم اوزونو، یاندی کرم، سالدی منی بو درده... سؤز تامام اولدو. قیزلار پاشایا خبره قاچماقدا اولسونلار، اصلی ده تک- تنها آغلاماقدا، ائشیت کئشیشدن. کئشیش آروادینی چاغیریب دئدی: - گئت، کرمدن بیر خبر بیل. گرک او، یانیب کول اولا. کئشیشین آروادی قاچا-قاچا اؤزونو یئتیریب، بیر تهر پنجره دن اصلینی سسله دی. اصلی گؤردو گلن آناسیدی، گلدی پنجره یه. آناسی خبر آلدی - قیزیم، نییه آغلاییرسان؟ یوخسا کرم سنی آلدادیب قاچیب؟ اناسی بئله دئینده اصلی کرمین سازینی گؤتوروب، گؤرک آناسینا نه جاواب وئرجک:

اللاه سیزه وئرسین بلالار، آنا، انا، کرم یاندی دئیین آغلارام! قان آغلاییر باغدا گوللر، لاله لر، انا، کرم یاندی دئیین آغلارام! منی آغلار قویدوز جاوان واختیمدا، قارالار یازدینیز منیم باختیمدا، اتام تارمار اولسون تاجی-تاختیندا انا، کرم یاندی دئیین آغلارام! گؤدک ائتدیز سیز اصلینین دیلینی، بولبول اولان بوراخارمی گولونو گؤزومله گؤرورم کرم کولونو، انا، کرم یاندی دئیین آغلارام! اصلی بونو دئییب، کرمین کولونو اوووجلاییب، باشینا تؤکدو. سن دئمه کولون ایچینده هله قور قالیبمیش اصلینین ساچی اود آلدی. آناسی اونو سؤندورمک اوچون قاپییا قاچدی کی، ایچری گیرسین. اصلی تئز قاپینی دالدان باغلادی. کئشیشین آروادی قیشقیردی. هامی تؤکولدو گلدی. نه قدر ائله دیلر قاپینی آچا بیلمه دیلر اصلی ده یانیب کول اولدو، کرمین کولونه قاریشدی. پاشا کئشیشین ده، آروادی نین دا تقصیرینی اوزوندن اوخویاندان سونرا هر ایکیسی نین بوینونو ووردوردو. کرم ایله اصلی نین کولونو ساندیغا ییغدیلار. قیرخ گون، قیرخ گئجه یاس ساخلاییب، کولو بیر قبیرده باسدیردیلار، اوستونده ده بیر گونبز تیکدیردیلر. صوفی ده اؤلونجه بو گونبزده موس